|
|
|
Om verschillende redenen is het voor een vlotte regeling van de opvolging van belang dat het familiebedrijf professioneel wordt gerund. Voor de overdrager biedt dit de zekerheid dat het familiebedrijf na zijn afscheid goed zal blijven presteren. Ook voor de opvolger is het belangrijk dat hij in een professionele omgeving terechtkomt.
Vanzelfsprekend hebben uitstekend performerende familiebedrijven een sterk businessconcept (product- en marktcombinaties), een ambitieuze visie en missie en een goed uitgebalanceerde strategie. Een troef van familiebedrijven is dat zij met een kleine groep eigenaars een echte strategie op lange termijn kunnen uitstippelen.
In tweede instantie heeft een familiebedrijf, net als een niet-familiebedrijf, middelen nodig, inzonderheid op het menselijke en financiële vlak. Wanneer de familie niet over voldoende financiële middelen beschikt om de groei te financieren, zal ofwel deze laatste stagneren ofwel zal men extern kapitaal moeten zoeken. Dit is niet steeds zonder gevaar. Externe kapitaalverschaffers eisen immers meestal een hogere return, mengen zich in het bestuur, beschermen zich tegen verwatering en willen meestal een putoptie waardoor zij na een zekere periode worden uitgekocht. Dit kan geleidelijk het familiale karakter uithollen.
Belangrijk voor het familiebedrijf is een tijdige professionalisering op het vlak van operationele en managementsystemen en bedrijfsprocessen.
Net als niet-familiebedrijven, moeten familiebedrijven derhalve professionaliseren op het vlak van administratie, boekhouding, verkoop, marketing, productie, IT, transport, planning, structuren, budgettering, prestatiemeting, communicatie, besluitvorming en dergelijke meer. Dit wordt soms verhinderd door de oprichtersvisie. Familiebedrijven worden dikwijls opgericht door sterke persoonlijkheden. Hun logica zit ingebakken in alle processen, procedures, regels en gewoonten. Na verloop van tijd wordt deze sterkte een zwakte omdat zij professionalisering in de weg staat.
Even belangrijk in een familiebedrijf als in een niet-familiebedrijf is de cultuur van de onderneming. Ook op dit vlak bestaat een wisselwerking tussen familie en bedrijf. De cultuur van het familiebedrijf wordt immers mede bepaald door de cultuur van de familie. Waarden en omgangsvormen, die in een familie heersen, worden overgeplant naar het bedrijf. Dit kan positief zijn, wanneer de familiale cultuur gekenmerkt wordt door flexibiliteit, openheid, innovatie en creativiteit. Ook hier dreigt echter de problematiek van de oprichtersvisie. Indien de oprichter paternalistisch ingesteld is, kan de cultuur eerder een handicap dan een troef zijn.
Jozef LIEVENS is advocaat-vennoot van Eubelius. Hij is gedelegeerd-bestuurder van het Instituut voor het Familiebedrijf en FBNet Belgium. Hij doceert bedrijfsoverdracht en governance in het familiebedrijf aan de Europese Hogeschool Brussel (EHSAL). Zijn website is: www.familiebedrijf.be |
|
top 